حسابداری مدیریت استراتژیک (SMA) به‌عنوان پلی میان استراتژی، تصمیم‌گیری و کنترل عملیاتی، توانایی ارتقای شفافیت هزینه‌ای، هماهنگی بین واحدها و بهینه‌سازی زنجیره تأمین را در سازمان‌های بزرگ دارد. در شرکت‌های دولتی، به‌دلیل پیچیدگی زنجیره‌های تأمین عمومی، فشارهای سیاسی-اجتماعی و الزامات پاسخگویی، هزینه‌های پنهان (مانند هزینه‌های ناهماهنگی، اتلاف ظرفیت، دوباره‌کاری، تأخیر در تدارکات و هزینه‌های مبادله‌ای) می‌تواند به‌طور سیستماتیک عملکرد را تضعیف کند. این پژوهش با هدف تحلیل نقش SMA در بهینه‌سازی زنجیره تأمین و مدیریت هزینه‌های پنهان در شرکت‌های دولتی، با رویکرد ترکیبی (کیفی-کمّی) و در سطح دکتری طراحی شده است. بخش کمّی پژوهش، مبتنی بر پیمایشی با ۲۸۶ پرسشنامه قابل‌استفاده (از جامعه فرضی ۲۱۰۰ نفری در شرکت‌های دولتی و نهادهای عمومی) و با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) است؛ بخش کیفی شامل تحلیل محتوا و دو دور دلفی با ۱۶ خبره (مدیران مالی، تدارکات و اساتید حسابداری مدیریت) می‌باشد. یافته‌های فرضی نشان می‌دهد که ابعاد SMA (هزینه‌یابی استراتژیک، تحلیل زنجیره ارزش، امتیازدهی متوازن و هزینه‌یابی بر مبنای فعالیت) با کاهش هزینه‌های پنهان و بهینه‌سازی زنجیره تأمین رابطه مثبت و معنادار دارند (ضرایب مسیر فرضی بین ۰/۳۲ تا ۰/۴۷، p < ۰/۰۱). همچنین یکپارچگی اطلاعاتی و بلوغ سیستم‌های کنترل مدیریت، نقش میانجی معناداری در تبدیل SMA به نتایج عملیاتی ایفا می‌کنند (اثر غیرمستقیم فرضی = ۰/۲۱، p < ۰/۰۵). در بخش کیفی، هشت دسته هزینه پنهان (ناکارآمدی تدارکات، اتلاف موجودی، هزینه‌های انتظار/تأخیر، دوباره‌کاری فرآیندی، ناهماهنگی بین‌واحدها، هزینه‌های مبادله‌ای، ریسک‌های تأمین و هزینه‌های فرصت از دست‌رفته) به‌عنوان کانون‌های مداخله SMA شناسایی شدند. نتیجه کلیدی: SMA در شرکت‌های دولتی، زمانی بیشترین اثر را دارد که با یکپارچگی اطلاعاتی، نظام کنترل مدیریت و حاکمیت داده هم‌سو شود؛ در غیر این صورت، اثر آن به «گزارش‌های داخلی بدون اقدام» محدود می‌ماند.