چشم انداز حسابداری و مدیریت

چشم انداز حسابداری و مدیریت

اثر متقابل بین سواد مالی، تحمل ریسک مالی و رفتار مالی با در نظر گرفتن نقش هوش تجاری در شرکت های بورس اوراق بهادار تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، واحد ورامین- پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، پیشوا، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد حسابداری، واحد ورامین- پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، پیشوا، ایران
چکیده
اهمیت فزاینده تصمیم‌گیری‌های مالی در شرایط پرتلاطم اقتصادی، ضرورت بررسی عواملی همچون دانش مالی، توان پذیرش ریسک و قابلیت تحلیل اطلاعات (هوش تجاری) را دوچندان می‌سازد. پژوهش حاضر با هدف تبیین اثر متقابل سواد مالی، تحمل ریسک مالی و رفتار مالی، با در نظر گرفتن نقش تعدیل‌کنندگی هوش تجاری، در شرکت‌های فعال در بورس اوراق بهادار تهران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی–همبستگی است. جامعه آماری شامل مدیران مالی، رؤسای حسابداری و حسابداران ارشد شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس تهران بوده و حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 148 نفر تعیین شد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه استاندارد چهار سازه‌ای بود که پس از تأیید روایی و پایایی، میان افراد نمونه توزیع شد. برای تحلیل داده‌ها و آزمون فرضیات، از مدل‌سازی معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزئی PLS-SEM استفاده گردید. نتایج حاصل از تحلیل مدل نشان داد که سواد مالی تأثیر مثبت و معناداری بر رفتار مالی دارد؛ به این معنا که افزایش دانش مالی منجر به رفتارهای مالی منطقی‌تر و آگاهانه‌تر می‌شود. همچنین سواد مالی اثر مثبت و معناداری بر تحمل ریسک مالی دارد و افراد دارای سواد مالی بالاتر آمادگی بیشتری برای مواجهه با عدم‌قطعیت‌های مالی دارند. یافته‌ها نشان داد که تحمل ریسک مالی نیز اثر مثبت و معناداری بر رفتار مالی دارد و افراد با سطح ریسک‌پذیری بالاتر رفتارهای مالی فعال‌تر و تحلیل‌محورتر اتخاذ می‌کنند. افزون بر این، نقش تعدیل‌کنندگی هوش تجاری در رابطه میان سواد مالی و رفتار مالی تأیید شد؛ به گونه‌ای که هوش تجاری توانست اثر سواد مالی را بر رفتار مالی تقویت کند و نشان داد که بهره‌گیری از ابزارهای تحلیلی و داده‌محور کیفیت تصمیمات مالی را بهبود می‌بخشد. با این حال، هوش تجاری قادر به تعدیل رابطه بین سواد مالی و تحمل ریسک مالی نبود، که بیانگر ماهیت شخصیتی–شناختی تحمل ریسک و استقلال نسبی آن از مهارت‌های تحلیلی است. در مجموع، نتایج پژوهش نشان می‌دهد که ترکیب سواد مالی، ریسک‌پذیری منطقی و توان تحلیل داده‌ها نقش اساسی در ارتقای رفتار مالی سالم و حرفه‌ای دارد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات